Weet u nog wat de eerste plaat was die u kocht?

Dat was er een van T.C. Matic: ‘Choco’.

U luisterde dus vooral naar rockmuziek?

Ik heb zelf heel lang muziek gespeeld en veel gedrumd in groepjes. Ik was een groot fan van Arno Hintjens; als die in de buurt optrad ging ik altijd kijken. Maar vandaag de dag ben ik meer met jazz en barokmuziek bezig.

Wat las u als student en wat leest u nu?

Vroeger las ik eigenlijk alleen maar klassiekers, maar nu durf ik me wel al eens laten verleiden door nieuwe boeken. Zo heb ik dit jaar ‘The Corrections’ van Jonathan Franzen gelezen en daar ben ik wild enthousiast over. ‘Extremely Loud and Incredibly Close’ van Jonathan Safran Foer vind ik ook geweldig en in eigen land vind ik Dimitri Verhulst zeer goed. Professor Joris Gerits zei me ook dat ik…

… zijn boek (‘365’, dagboeknotities, nvdr.) moet lezen?

Dat heb ik al gelezen. Neen, hij raadt me aan ‘Niemandsbruid’ van Louis Ferron te lezen omdat dat over Adèle Schopenhauer gaat. Literatuurtips van Jo Gerits sla ik nooit in de wind.

Welk boek zouden al uw studenten gelezen moeten hebben?

Ik denk dat dat ‘De Toverberg’ van Thomas Mann zal zijn. Dat boek heeft me echt ontroerd en het is ook grote literatuur. Natuurlijk is zo’n leestip wel erg subjectief, maar Mann zegt iets over wat belangrijk is in de werkelijkheid.

Als laatste vraag: bekijkt u veel films?

Niet echt, ik lees veel meer. Onlangs zag ik wel ‘Das Leben der Anderen’ en afgezien van de laatste vijf minuten – dat heb ik bij bijna alle films – vond ik het goed. Mijn lievelingsfilms gaan vaak over een oorlogs- of postoorlogssituatie: ‘Soleil Trompeur’ over de Russische Revolutie en ‘Underground’ over het conflict in de Balkan. Ik kan heel erg ontroerd worden door films die laten zien hoe de geschiedenis zonder mededogen mensen kan vermalen: dat grote perspectief van de geschiedenis die voortrolt en de onschuld daartegenover van burgers die er om de meest uiteenlopende redenen bij betrokken raken. Dat is eigenlijk een van de belangrijkste aspecten van de tragiek van het bestaan.

SPECTRUM

Eind 2006 nam de pluralistische studentenvereniging Liebran het initiatief om alle politieke en maatschappelijke studentenorganisaties dichter bij elkaar te brengen via de oprichting van een Politiek Filosofisch Convent, een koepelorganisatie analoog aan die van de Universiteit Gent, die haar werking daar al jarenlang heeft bewezen.
Doel van deze koepelorganisatie (die later omgedoopt zou worden tot 'Spectrum') was om meer faciliteiten van de UA af te dwingen en door de Universiteit erkend te worden, net zoals een soortgelijk systeem al lang bestond voor reguliere studentenclubs. In februari 2007 nodigde Liebran alle voorzitters van een achttal studentenorganisaties uit om over dit voorstel te discussiëren. Daarvoor stuurde Liebran eerst een delegatie naar de UGent, om na te gaan hoe het PFC daar concreet in zijn werk ging.
Nadat de verschillende studentenorganisaties (ALS, COMAC, GRAS, AnimoStuant, CDS, LVSV, KVHV, NSV en Liebran) zich achter dit voorstel schaarden, werd besloten om tot actie over te gaan. Talloze professoren werden verzocht om dit waardevolle initiatief te steunen. Hun namen werden allemaal zorgvuldig bijgehouden en gepubliceerd in de laatste dwars van vorig jaar. In juni werd dan met een kleine delegatie van Spectrum, bestaande uit AnimoStuant, LVSV en Liebran, een afspraak gemaakt met de rector. Deze reageerde eerder terughoudend en zijn antwoord voldeed geenszins aan onze verwachtingen. Spectrum bleef echter niet bij de pakken zitten en verspreidde een persmededeling die de missie van de UA als zijnde een 'open, democratische en pluralistische universiteit' ernstig in vraag stelde. Deze mededeling werd in diverse dagbladen gepubliceerd. Tot zover hebben de lezers van dwars de stand van zaken betreffende Spectrum nog kunnen opvolgen. Wat is er in tussentijd nog allemaal gebeurd? In juli zijn Liebran, LVSV en AnimoStuant samen naar Bruno Deloght, het departementshoofd Studentgerichte Diensten, gegaan, waar ook VUAS (de overkoepelende studentenclub waarin Unifac en ASK Stuwer vertegenwoordigd zijn) bij was. VUAS wenste dat Spectrum onder hen zou vallen, maar de Spectrumdelegatie was het daar niet mee eens. Studentikoze organisaties dienen immers een totaal ander doel dan politieke en maatschappelijke studentenorganisaties. Na een zeer lange discussie is men uiteindelijk tot een akkoord gekomen waarbij VUAS elk academiejaar de eerste vergadering van Spectrum samenroept en binnen Spectrumvergaderingen een adviserende stem krijgt. Op die manier wordt de collegialiteit van beide koepels versterkt, maar blijft hun onafhankelijkheid behouden.
Ondertussen heeft Spectrum ook een plaats gekregen op de UA-website, is ze erkend en wordt er door de voorzitter onderhandeld over meer faciliteiten voor de ledenorganisaties (zoals plakpalen, vergaderlokalen enzovoort). Spectrum organiseert op maandag 15 oktober ook een studentenmarktje met alle leden en een week later volgt een debat met alle voorzitters van de organisaties. Het ziet er dus alleszins naar uit dat we op de UA een zeer geëngageerd en pluralistisch jaar tegemoet gaan!

Lode De Waele, interimvoorzitter Spectrum

ALS

ALS (Actief Linkse Studenten) voert consequent strijd tegen elke vorm van sociale afbraak in het hoger onderwijs, tegen privatiseringen en besparingen en voor een democratisch, kwalitatief en kosteloos hoger onderwijs. We zijn verder bekend omwille van de jaarlijkse anti-NSV-betoging waarin we steeds het voortouw en onze verantwoordelijkheid opnemen om van onze studentensteden fascistenvrije steden te maken. We zullen ons dit jaar ook met milieuproblematiek bezighouden: we zullen meetings rond dit thema organiseren en mobiliseren naar de nationale milieubetoging begin december. We staan ook voor een democratisch socialistische maatschappij. Ben je een bewuste student die mee de strijd wil aangaan tegen sociale afbraak, kapitalistische uitbuiting, fascisme … aarzel dan niet om contact op te nemen met ALS!
www.actieflinks.be
actieflinks@gmail.com

animostuant

animostuant is de kring van socialistische en sociaal-democratische studenten aan de Antwerpse universiteit en hogescholen. Wij organiseren pittige acties, gezellige praatavonden, vinnige debatten en daarnaast ook studentikoze activiteiten (hou zeker de comeback van de Rode Cantus in het oog). animostuant maakt deel uit van animoantwerpen en animonationaal, de Antwerpse en Vlaamse onafhankelijke koepels van socialistische jongeren en studenten, en participeert in Spectrum, het politiek en filosofisch konvent van de Universiteit Antwerpen. Je bent jong en links? Vraag gratis je lidmaatschap van animo aan via www.animo-antwerpen.be of www.animoweb.be

CDS

Politiek gaat over het vormgeven van de maatschappij. Hierover kritisch nadenken vormt een kerntaak van een politiek-ideologische studentenvereniging. Wij, de christendemocratische studenten (CDS), doen dit vanuit een personalistische visie, waarin de mens centraal staat. We zoeken constructieve oplossingen voor op ons afkomende problemen, reflecteren over inhoudelijke stellingen en organiseren activiteiten die het maatschappelijke debat aanwakkeren. Dit gebeurt met een oprecht respect voor de medemens, om zo het onderling samenleven te versterken. Zie jij het zitten hieraan mee te werken en een actief (of passief) onderdeel van CDS te zijn? Zak dan zeker eens af naar een van onze komende activiteiten of bezoek onze vernieuwde website (www.cdsnet.be/antwerpen) voor meer informatie. We kijken alvast met veel enthousiasme uit naar je komst!

Comac

Eerst en vooral wil ik iedere student zowel professioneel als sociaal een succesvol jaar toewensen. Een jaar waar je veel te doen zal hebben: feestjes, canti, lessen,… Student zijn is echter meer dan dat, je bent ook lid van de maatschappij. Een maatschappij waar solidariteit en verdraagzaamheid steeds meer baan moeten ruimen voor individualisme en racisme. Vind je deze tendens zorgwekkend? Wil je deze trend veranderen? Maak je dan voor slechts 5 euro lid van Comac, een linkse studentenbeweging. Op het programma staan dit jaar onder andere tweewekelijks een geëngageerde film (bijv. Fahrenheit 911), allerhande debatten, de befaamde Sangria-avond (9 oktober), feestjes… Wil je lid worden, de nieuwsbrief ontvangen of gewoon een vraag stellen, stuur een mail naar het adres comac_antwerpen@chengetheworld.org. Surf ook eens naar www.chengetheworld.org voor onze kalender.

GRAS

Studenten die kiezen voor een meer rechtvaardige, een meer ecologische wereld zijn niet langer dakloos: GRAS is voor hen dé oplossing. Waar staat GRAS voor? Een ongezouten progressieve mening. Een verhaal van duurzaamheid en sociale rechtvaardigheid. Een alternatief voor het politieke centrumdenken en het neoliberaal economisch model. Solidariteit en duurzame ontwikkeling moeten immers meer zijn dan holle slogans. Thema’s als klimaat, armoede, sociale zekerheid en democratie staan hoog op onze agenda. Wat mag je verwachten? Films, debatten en kleine panelgesprekken. Via laagdrempelige activiteiten wil GRAS groene thema’s op de studentenagenda zetten. Meer inhoud en debat, ook dat is onze missie. Actief worden bij GRAS kan erg eenvoudig. Mail even naar kristof.calvo@gmail.com. Je kan ook vragen om lid te worden van onze mailinglist zodat je steeds wordt uitgenodigd voor onze activiteiten.

KVHV

Het Katholiek Vlaams Hoogstudentenverbond is een conservatieve en separatistische studentenvereniging die het nuttige aan het aangename koppelt. Onder het nuttige verstaan wij de onvoorwaardelijke inzet voor onze idealen. Zo staan wij voor een onafhankelijk Vlaanderen los van België en verzetten wij ons tegen het hedendaags al te verregaand individualisme. Binnen dit kader is er plaats voor verschillende overtuigingen en gezindten, die aan bod komen in ons tijdschrift Tegenstroom en tijdens onze lezingen en debatten. Daarnaast maken we ook een belangrijk deel van onze tijd vrij voor andere aspecten van het ‘student-zijn’, zoals het houden van traditionele cantussen en zangavonden. Hierin staan studentikoze stijl en kameraadschap steeds centraal. In combinatie met onze culturele activiteiten biedt het KVHV een unieke aanvulling op je academische carrière. Zie ook www.kvhv.be/antwerpen.

Liebran

Liebran is een onafhankelijke vereniging van jongeren met uiteenlopende overtuigingen en politieke visies. Net die verschillen vinden wij interessant om samen te werken rond samenlevingsproblemen anno 2007. Onder de noemer van actief pluralisme treden we daarvoor in dialoog met eigen leden, docenten, politici, middenvelden … Wij willen problemen begrijpen én naar concrete oplossingen zoeken. Hierbij sta jij als individu centraal, namelijk hoe jijzelf problemen hier en nu kan aanpakken. Onze slogan is ' durven-denken-doen'. Liebran organiseert heel diverse activiteiten waarbij ludiek, creatief en samenwerking de sleutelwoorden zijn. Wil jij dat er ook iets met jouw mening gebeurt? Heb je zin om op een ludieke manier actie te voeren, nieuwe mensen te leren kennen en jezelf verder te ontplooien? Geef ons dan een seintje via lode_de_waele@liebran.com of surf eens naar www.liebran.com.

LVSV

Het Liberaal Vlaams StudentenVerbond verenigt in Vlaanderen al meer dan 75 jaar studenten met politiek-filosofische interesses. De waardevolle inzichten die het (klassieke) liberalisme ons kunnen bieden zijn vandaag meer dan ooit noodzakelijk om de juiste antwoorden te vinden. Het is de betrachting van het LVSV om door middel van kritische reflectie studenten te voorzien van een intellectuele bagage opdat zij het liberale project mee vorm kunnen geven. We bieden daartoe tal van activiteiten aan. Elke week organiseren we een Blauwe Woensdag. Dit kan gaan van een discussieavond tot een groot(s) debat en het uitnodigen van een gastspreker etc. Ook het studentikoze aspect onderbreekt uiteraard niet. De kracht onze vereniging is haar onafhankelijkheid. LVSV is geen synoniem voor Jong-VLD. Ons denken is niet onderworpen, noch aan een dogma, noch aan een partij. Tot op één van onze activiteiten!
www.lvsvantwerpen.be

NSV!

De NSV! is de enige Vlaams-radikale en rechtse studentenvereniging aan de Universiteit Antwerpen. Wij baseren onze werking op "Actie" (actie in het teken van het studentenleven en de Vlaamse Beweging), "Vorming" (het vormen van degelijk gevormde leden die weten waarom en waarvoor ze strijden) en " Studentikoziteit" (kameraadschap en het gezellig beleven van het studentenleven, zonder daarbij te vervallen in gore dopen en ontgroeningen). De NSV! is herkenbaar aan de grijze petten en de zwart/wit/rode linten. We beschouwen de Belgische staat als onze grootste vijand en verzetten ons tegen iedere vorm van linkse multi-kul aan onze Universiteit. De boog kan echter ook niet altijd gespannen zijn en de vriendschappen die in de NSV! gesmeed worden, zijn banden voor het leven. Bezoek zeker eens onze webstek www.nsv-antwerpen.org of kom een kijkje nemen op een NSV!-activiteit!

Dames, denk twee keer na vooraleer u een bezoekje brengt aan de plastische chirurg, want bijen zijn geen voorstander van zulke ingrepen. Een Taïwanese vrouw werd gestoken en op een luttele twee dagen liep haar borstimplantaat leeg.

Nog voor de dierenliefhebbers: in de VS werd de huwelijksnacht van een koppeltje abrupt verstoord toen zij plots honderden bijtende mieren in hun bed ontdekten. Die beestjes leven maar één dag, hebben zij dan ook geen recht op een pleziertje?

"!Ay, caramba!" moet een 30-jarige man in Salamanca gedacht hebben toen hij zijn penis afsneed en wegwierp in een toilet om “geen zonden meer te begaan”. Als dát geen zonde is? Het zal mij worst wezen. Een bankbediende uit Luik is ontsnapt aan een overval door de daders de huid vol te schelden. De woorden zal ik niet herhalen uit schrik dat u dit blad zou neergooien en mee weglopen.

In Wenen heeft een 52-jarige vrouw vermoedelijk een jaar lang naast haar dode tante geleefd. Dat ze zo lang niets meer zei, stoorde de vrouw niet, maar haar gebrek aan hygiëne, dát deed de deur dicht.

Eentje voor de studenten Rechten: in Wisconsin beslisten twee dronken mannen op een nacht om de taken bij het autorijden te verdelen: de ene stuurde en de andere bediende de pedalen. Voor de rechtbank hopen ze er goed vanaf te komen door te argumenteren dat geen van beide echt aan het rijden was.

Een Colombiaanse man heeft het stelen afgeleerd. Hij sloop een gebouw binnen waarvan de deur open stond toen hij plots omsingeld en ineengeslagen werd door rare mannen in witte pyjama’s. De inbreker was vergeten het bordje waarop “karateschool” stond te lezen.

Op een Amerikaanse universiteit werd een jongeman betrapt terwijl hij, al masturberend, porno zat te downloaden. Toen het veiligheidspersoneel hem onderbrak, vroeg de man beleefd of hij eerst nog snel even mocht klaarkomen. Klaarkomen? Meekomen, ja!

En heren, hoe voelde het?

Matthias Meersmans (drums) Ik ben het nog even aan het verwerken, maar het was toch in ieder geval…

Bruno Morez (bas) Interessant.

Matthias Voila.

Denken jullie dat het publiek het evenzeer apprecieerde?

Bram Van Houtte (gitaar) De spots schenen in mijn ogen, maar ik denk toch dat er minstens negenenzestigduizend man redelijk uitbundig stond te kijken. Dat is mooi natuurlijk.

Jonas Meersmans (gitaar) We hebben ook wat ander volk bereikt dan onze harde fankern. Het is weer eens iets anders.

Jullie staan vandaag op StuDay, maar waar komen jullie vandaan?

Matthias Eerst speelden Bruno, Jonas en ik als NimmerLand snoeiharde black metal. Daarmee hebben we snel en technisch leren spelen. Later zijn we In Progress geworden, waarmee we de melodische toer opgingen. En nu hebben we die twee dingen samengebracht.

Wie is de leider van de groep eigenlijk?

Matthias Niemand!

Rest Matthias!

Matthias Allez gasten.

Jonas Er is niet echt een leider, Codasync zijn wij samen. Het is ook niet zo dat iemand een nummer aanbrengt en de rest dat dan speelt. Die nummers groeien uit onze samenwerking.

Bram We hebben daar eigenlijk weinig werk aan, de nummers schrijven zichzelf. Al duurt dat soms maanden.

Is het niet frustrerend om als muzikant vast te zitten in een onbetekenend gat als Antwerpen?

Bruno De wereld ligt inderdaad wat minder snel aan je voeten hé.

Matthias Maar we maken onze muziek ook maar omdat we zijn wie we zijn, met Vlaamse klei en al.

Bram In Amerika moet je ook veel harder je best doen om op te vallen, terwijl de muziekscene hier nog overzichtelijk is.

Jonas Het ideaal zou zijn als we in Engeland doorbraken, daar val je nog op in de massa.

En weg waren ze, de plas over.

Beste professor Van Bogaert, u hebt zelf ook ooit op kot gezeten. Welke posters sierden uw muren toen?

In mijn studentenkamer in Leuven had ik een poster aan mijn muur van 'De man met de gouden helm' door Rembrandt en andere, meer erotische posters van de fotograaf David Hamilton

Wat was de eerste plaat die u kocht?

Dat was er een met orgelmuziek van Johann Sebastian Bach met onder andere de Toccata en fuga in d-mol en Passacaglia in c-mol.

Wat leest u momenteel voor het slapen gaan?

Op mijn nachtkastje ligt nu 'Dunkirk – Fight to the Last Man' van Hugh Sebag-Montefiore. Dat is een geschiedenisboek over de harde strijd die geleverd werd door de Britten, Fransen en Belgen om Duinkerke te verdedigen zodat zoveel mogelijk soldaten per boot konden geëvacueerd worden, to fight another day.

Wat was de laatste film die u op het witte doek zag?

De laatste keer dat ik in de bioscoop was, heb ik “Troy” gezien: een verfilming van de Ilias met het beleg van Troje.

Zijn er naast uw syllabus nog andere werken die uw studenten absoluut gelezen moeten hebben?

Alle studenten in de richting waar ik doceer zouden 'The Origin of Species' van Charles Darwin en 'The Double Helix: A Personal Account of the Discovery of the Structure of DNA' van James D. Watson moeten lezen.

Hoe is het om een man van 31 te zijn?

Het is helemaal geen slechte leeftijd, maar ook niet echt speciaal. Ouder worden is op veel vlakken wel heel goed: je bent onafhankelijker en hebt ook financieel meer vrijheid. Anderzijds merk ik dat er ondertussen een generatie jongvolwassenen is die nog na mij komt. Ik ben dus niet meer van de jongste, begrijp je. Ik kom soms mensen tegen die van een andere generatie zijn en toch ook al volwassen. Die hebben dan hun eigen humor, hun eigen idolen, hun eigen platen. En je merkt dan toch dat dat niet meer volledig bij jezelf aansluit.

Toch ben je een van de mensen die de platen voor die generatie maakt.

Ik heb mij er altijd goed bij gevoeld dat er mensen zijn die mijn platen kopen en beluisteren, maar echt veel sta ik daar niet bij stil. Er zegt af en toe wel iemand dat mijn muziek hem of haar geholpen heeft bij een ziekte of tijdens het studeren. Dat zijn leuke dingen om te horen, maar over het algemeen sta ik er niet bij stil voor wie ik juist muziek maak.

Het lijkt op je plaat dat mannen van 31 nog niet echt weten wat ze willen. Alsof je op een grens tussen twee dingen zit en nog twijfelt.

Misschien wel, maar toch weet ik nu veel beter dan vroeger wat ik wil. Waar ik nu sta, dat wil ik uitbreiden voor de rest van mijn leven. Op de zelfde manier, met de zelfde soort rust. En muziek mag een grote rol blijven spelen in mijn leven.

Er zijn een paar vaardigheden die ik echt onder de knie wil krijgen, waaronder schrijnwerken, behangen en carrosserie.

Je hebt lang op een technische school gezeten, draag je daar nog wat van mee?

Dat ligt voor het grootste deel achter mij, maar langs de andere kant heb ik vorige week rekken gemaakt in mijn garage om mijn gitaarkisten op te leggen. Ik zou heel graag nog handiger zijn, want ik ben eigenlijk niet zo handig. Ik zou niet echt deugen als schrijnwerker of zo. Zo op een bepaald moment van carrière veranderen en zeggen “ik zal wel gaan schrijnwerken,” dat zou heel hard mislopen. Toch zijn er een paar vaardigheden die ik echt onder de knie wil krijgen, waaronder schrijnwerken, behangen en carrosserie.

Je kan een ‘levenslang leren’-cursus gaan volgen.

Ik heb al gezocht naar een carrosserieopleiding in avondschool. Ik ben een heel grote fan van auto’s, vooral oude. Ik heb nu een oude Volvo sportcoupé, maar daar heb ik zelf niet zo veel aan gedaan. Het lijkt me wel leuk om zelf carrosserie te gaan doen. Het motorische gedeelte interesseert me niet zo, maar iets herstellen, roest wegnemen en zo, dat lijkt me wel wat. Ik denk dat dat veel over mij zegt: ik wil altijd dat de oppervlakte proper is. Ik moet bijvoorbeeld de indruk hebben dat het proper is als ik in mijn keuken kom. Dat het in de kasten daaronder vol ligt kan me niet schelen.

Werken met een muze

Als je songs schrijft, werk je dan op techniek en métier of is het allemaal inspiratie?

Een song ontstaat bij mij uit inspiratie, en de eerste brokjes geven me dan aan in welke richting ik verder moet. Met het métier bouw ik de basis verder uit, maar er is eerst altijd inspiratie.

Je hebt nooit het gevoel dat je je echt moet dwingen om nog wat songs in elkaar te knutselen om een plaat vol te krijgen.

Het is altijd wel een beetje zwoegen, maar ik moet dan gewoon mijn tijd nemen. En als het niet zo goed vlot moet de release van de plaat gewoon uitgesteld worden. Als ik geen inspiratie heb, dan schrijf ik niet.

Doe je het opnemen graag, of sta je toch liever op het podium?

Optreden is veel leuker, dat is meer spelen. Een plaat maken is vijf procent spelen en 95 procent prutsen en keuzes maken. Dat is soms dagen aan een stuk dat je zit te frullen, stemmen luider of zachter zetten, dat soort dingen. Je moet je daar geen romantisch beeld van maken. Er zijn mensen die denken dat een plaat van 45 minuten ook zo lang duurt om op te nemen, maar dat is helemaal niet zo: je kan bezig blijven. Soms is dat leuk, maar ik heb ondertussen negen albums opgenomen met verschillende mensen en het blijft niet altijd even boeiend. Mocht ik echt honderd procent vertrouwen hebben in de mensen waar ik mee werk, dan zou ik gewoon de studio in gaan, spelen en zeggen “ik hoor het wel binnen een maand hé!”

Peetvaders

Onlangs noemde Axl Peleman jou in De Morgen de peetvader van de dialectpop. Wat vind je daarvan?

Ik heb dat ook gelezen, schoon hé. Ik ben daar wel door gevleid. Ik heb ook wel het gevoel dat ik de eerste was die dat dialect met popmuziek gecombineerd heeft. Dialect staat al snel synoniem met kleinkunst en dat wou ik net niet maken. Ik was ook niet van plan om het warm water uit te vinden, maar als ze dat nu, zoveel jaren later, willen zeggen, dan ben ik er wel door gevleid. Al ga ik het niet zelf verkondigen, {subiet op de Korenmarkt.

Met een sandwichbord: “Peetvader van de Dialectpop”.

Ja, en dan: “Weet je wat vriend, wij gaan vanavond op café, wij vanavond, gij en de Peetvader van de Dialectpop.”

In het eerste nummer van je plaat zing je: “ik hoope dattie goe gezind is, ottie over mie beslist”. Geloof je dat er iets is dat over je beslist?

Je moet dat niet zien als God of zo, eerder als het lot. Niemand kan de toekomst voorspellen en je hebt één kans op twee in het leven hé: ofwel komt het goed, ofwel loopt het slecht af. Ik hoop dat het goed komt.

Is het lot jou al goed gezind geweest of zie je jezelf meer als een noeste werker?

Ik heb heel wat chance gehad: ik heb al veel gewerkt, maar nog nooit echt hard. Nu is het even druk, maar er zijn heel veel dagen waarop ik niets te doen heb. Ik speel dan wat gitaar of ik ga ergens een koffie drinken. Vorig jaar was er een hele periode dat ik elke dag met een vriend gewoon wat op een terrasje zat en heel de tijd zagen we de tram voorbij rijden. Toen zijn we voor de fun} de tram beginnen nemen. En dan ontdek je dat het heel leuk is om met de tram te rijden als je nergens heen moet. Gewoon instappen en zien waar je uitkomt.

"Er is veel kritiek gekomen op het vak Levensbeschouwing, maar dat was wel te verwachten", zeggen beide professoren: ”Problematischer zou zijn als er gewoon geen reactie kwam.” Bij de studentenevaluaties kreeg het vak echter een normale score van 3,5 tot 4 op 5. Dat is zowat het gemiddelde bij de vakken aan onze universiteit. In de open commentaren onderaan de evaluatieformulieren kwam eveneens een evenwichtig beeld naar voren, met mensen die niets hadden geleerd en het vak wilden afschaffen, mensen die een openbaring hadden gekregen en een grote zwijgende middenmoot daar ergens tussenin. Maar in alle eerlijkheid: de exacte wetenschappers moesten hun evaluatieformulier per e-mail doorsturen, waardoor hun respons bedroevend laag lag. Bovendien scheppen die gestandaardiseerde evaluatieformulieren niet echt een accuraat beeld; ze zijn immers uniform voor alle vakken aan de universiteit. “Maar,” zegt Van Herck, “wij hebben voortdurend informele evaluaties, in gesprekken met de gastsprekers en de studenten na de lessen, of wanneer een student een inhaalexamen komt doen.”

In het tweede semester bleek de opkomst op de buitencampussen lager, maar was de bereidheid tot luisteren hoger. De lage opkomst wijten beide titularissen voor een deel aan het feit dat er op de buitencampussen gewoon niet genoeg te doen is om zelfs maar één uur te wachten, laat staan vier uur, en dan nog voor een vak waarvan de leerstof integraal in de cursus staat. De hogere luisterbereidheid wijten ze aan de ene kant aan de iets kleinere groep in de A-module (twee- tot driehonderd minder dan op de Stadscampus) en aan de andere kant vermoeden ze een verschil tussen de positieve en de humane wetenschappen: in die laatste groep zit waarschijnlijk een groter deel studenten dat zijn studie met de natte vinger gekozen heeft en nu hoopt met zo weinig mogelijk moeite af te studeren.

Een nieuw jaar, een nieuw kleedje

Levensbeschouwing bestond uit een algemene A-module en twee specifiekere modules, te kiezen uit een lijst van vier B-modules en vijf C-modules. In grote lijnen blijft deze structuur behouden; aan een aantal dingen werd echter gesleuteld.

U kunt zich de verbouwereerde reactie van sommige gastsprekers in de A-module allicht voorstellen toen ze in het eerste semester voor een aula met meer dan achthonderd studenten gedropt werden. Om dat probleem op te lossen, wordt de A-module nu door Loobuyck en Van Herck zelf gegeven. Dit gebeurt op de Stadscampus per faculteit, hoewel elke faculteit wel dezelfde lessen krijgt.

De A-module verandert ook van inhoud. Het worden niet langer inleidingen tot specifieke levensbeschouwingen, zoals in het afgelopen jaar. Een veel gehoorde kritiek op de A-module – naast de overvolle aula's – was immers dat deze module voor een groot deel bestond uit herhalingen uit het middelbaar: alle basisinformatie over het christendom, de islam, het jodendom, de vrijzinnigen en de belangrijkste Oosterse religies passeerde gewoon opnieuw de revue. Daar komen dan vier lessen voor in de plaats die het overkoepelende concept 'levensbeschouwing' behelzen: een les over het actief pluralisme, een les over de oorsprong en de huidige plaats van levensbeschouwing in onze kennismaatschappij, een overzicht van de belangrijkste termen die veelvuldig gebruikt worden als het over levensbeschouwingen gaat en ten slotte een chronologie van belangrijke gebeurtenissen in verband met levensbeschouwing in onze maatschappij (denk 'het jaar 0', Luther en zijn hamer, het schrijven van de Koran of de Verlichting).

In de B-module komt er een iets zwaardere nadruk op de islam, met de nieuwe module 'Islam in context'. Die zal gegeven worden door gastdocente Meryem Kanmaz van de UGent, die net een doctoraat heeft afgeleverd over de emancipatiedynamieken van moslimminderheden. De B-module over de Oosterse levensbeschouwingen krijgt ook nieuwe docenten met indoloog Winand Callewaert en sinologe Patricia Konings. De C-module verliest dan weer de keuzemodule 'Levensbeschouwing en het individu', waardoor er nog vier overblijven, even veel als in de B-module.

Tot slot, het slaagpercentage vorig jaar lag opvallend hoog: boven de 90%. Als verdere uitleg hierbij kregen we te horen dat elke student die een minimale studeerinspanning levert, gerust een twaalf kan halen. En – goed nieuws misschien voor studenten in derde Bachelor – dit lijkt niet onmiddellijk te veranderen.

Heel de maand door: Fotomuseum: Stephan Vanfleteren, ‘Belgicum’ (werk van een van ’s lands beste fotografen)

3/10 deSingel: Flat Earth Society (avantbigband)

4/10 Rataplan: Thé Lau (frontman van The Scene, solo meer dan te pruimen)

4/10 Arenbergschouwburg: Troissoeur en Aranis (kamerfolk)

5/10 Petrol: De Mens (de u welbekende betere inheemse rockgroep)

6-7/10 Zuiderpershuis: Het Andere Boek (boekenbeurs die verder kijkt dan haar neus lang is)

9/10 Arenbergschouwburg: Warre Borgmans en Fidelio strijkkwartet, ‘Wolfgang’ (muzikale vertelling over Mozart)

11-27/10 Toneelhuis: Guy Cassiers, ‘Wolfskers’ (artistiek leider van het Toneelhuis speelt een thuismatch)

12/10 De Roma: Raymond van het Groenewoud (songsmid bekend van hits als ‘Meisjes’ en iets minder bekend met een hele rits uiterst mooie liederen)

13/10 Zuiderpershuis: Kasai Allstars (Congolese combinatie van traditionele muziek met electronica)

19-20/10 deSingel: Muziektheater Transparant, ‘Void’ (muziektheater, of wat dacht u?)

19/10 TRIX: Creature with the Atom Brain en Black Cassette (schuurpapierpop en bijzonder sterk)

21/10 Zuiderpershuis: Quasimodo Trio (tango)

28/10 AMUZ: Ensemble Explorations (kamermuziek van Boccherini)

31/10-3/11 deSingel en Petrol: De Avonden

De Avonden

Slecht nieuws voor liefhebbers van de Nachten, het muzikale en literaire feestje van Villanella en deSingel. Dit jaar zal u het immers zonder moeten stellen. Gelukkig is er voor opvang gezorgd, en wel in de vorm van De Avonden. Van 31 oktober tot en met 3 november bundelen Villanella, deSingel en Petrol hun krachten om uw literaire, theatrale en muzikale honger te stillen.

Elke avond is aan een bepaald thema gewijd: achtereenvolgens saudade (gratis gouden tip: dat is een soort onvertaalbare Portugese weemoed, prima vertolkt in de fadomuziek), de dood, de lust en de groove. Elke avond begint in deSingel en gaat daarna verder in Petrol, waar de laatste avond ook een afsluitende fuif plaatsvindt. Op muzikaal vlak zijn er behoorlijk aanlokkelijke namen als Carlos Leitão, 65 Days of Static, Thou, Rudy Trouvé en Marc Moulin. Literair wordt u dan weer verwend door onder andere Ilja Leonard Pfeiffer, Gerrit Komrij, Jeroen Brouwers en Arnon Grunberg. En er is natuurlijk meer, dus dat zit snor.

Danny Boeykens, studentenbegeleider en coördinator van de Studentgerichte Dienst van de Stadscampus, nuanceert onmiddellijk: “De stress van examens kan de druppel zijn die de emmer doet overlopen, maar het zijn voornamelijk andere factoren die zelfmoordgedachten bij studenten losweken: slechte sociale relaties, problemen thuis, seksuele mishandeling, relatieproblemen of depressiviteit.”

Ook Grieke Forceville van het Centrum ter Preventie van Zelfmoord wijst erop dat zelfmoordgedachten of zelfmoordgedrag niet louter te maken hebben met examens: “Vooral belangrijk is hoe een student de stress die examens met zich meebrengen ervaart. Wie perfectionistisch is, een laag zelfbeeld heeft of kampt met faalangst, is tijdens stressmomenten extra kwetsbaar.”

Het is dus niet nodig om maatregelen te nemen die de druk verlagen tijdens de examenperiode?

Danny Boeykens Het is nu eenmaal eigen aan examens dat ze stress veroorzaken. De vraag is: hoe ga je met die stress om?

Grieke Forceville Leren omgaan met stress is inderdaad essentieel. Al op vroege leeftijd zou aan kinderen moeten worden duidelijk gemaakt dat de dingen niet altijd zo vlotjes verlopen als ze wel zouden willen. Veel hangt bovendien af van de bereidwilligheid van studenten om hulp te zoeken. Vlaamse jongeren blijken ten opzichte van Nederlandse jongeren moeilijk de weg te vinden naar hulp; we zouden hen moeten duidelijk maken dat daar echt niets mis mee is. Als er problemen zijn, moeten die bespreekbaar worden gemaakt, zodat jongeren naar gezonde probleemoplossers kunnen grijpen. Sport, alles van je afschrijven, afleiding zoeken in hobby’s… die positieve uitwegen verschillen voor iedereen, maar ze zijn er wel. Al te vaak blijkt echter dat Vlaamse jongeren naar negatieve probleemoplossers zoeken in stresssituaties. Als wij hen leren omgaan met zulke situaties, zullen ze vanzelf positiever omgaan met stressmomenten als examens. Dit neemt natuurlijk niet weg dat je tijdens de examens extra hulp kunt aanbieden, bijvoorbeeld in de vorm van een ombudsdienst.

Vinden Antwerpse studenten de weg naar de Studentgerichte Dienst?

Boeykens Sommige studenten komen helaas nooit bij ons terecht. Wij proberen de drempel echter zo laag mogelijk te houden. Het Studenteninformatiepunt, het STIP, ligt in het hart van de universiteit, zowel op de Stadscampus als op Campus Drie Eiken. Er is altijd iemand aanwezig, zeker tijdens de examenperiode, maar ook tijdens de vakantie. Bovendien zijn wij ingekaderd in de Dienst Studieadvies en Studentenbegeleiding, wat de drempel ook verlaagt. Achter klachten over studieproblemen of angst voor examens, gaan soms immers diepere psychologische problemen schuil.

Krijgen jullie geregeld studenten over de vloer met zelfmoordgedachten?

Boeykens Een heel aantal van de studenten die wij opvangen, blijkt toch na te denken over zelfdoding.

Hoe kunnen professoren of medestudenten signalen herkennen van iemand die met zelfmoordgedachten speelt?

Forceville Het is niet realistisch om te verwachten van de man in de straat, dus ook van de gemiddelde prof of student, dat zij de taak van professionele hulpverleners op zich nemen. Het is echter wel nodig dat zij een zekere openheid aan de dag leggen en alert zijn voor de signalen van studenten die denken aan zelfdoding. Dan kan eventueel extra begeleiding worden ingeroepen, met toestemming van de student uiteraard. Zelfmoordgedachten moeten altijd ernstig worden genomen. Als je als prof of student geconfronteerd wordt met suïcidaal gedrag, kan je gelukkig beroep doen op deskundig advies, zoals dat van de Zelfmoordlijn.

Zelfmoordgedachten moeten altijd ernstig worden genomen.

Het Centrum ter Preventie van Zelfmoord geeft ook opleidingen om deskundigheid op het gebied van zelfmoordpreventie te bevorderen.

Forceville Inderdaad, en die deskundigheidsbevordering werpt ook zijn vruchten af. Die daling van het aantal zelfmoorden aan de K.U.Leuven zal enerzijds misschien wel iets te maken hebben met het invoeren van de semesterexamens, maar eind jaren negentig is door ons ook een vorming gegeven aan de ombudsdiensten en dat zou eveneens een rol kunnen hebben gespeeld. Het is bewezen dat deskundigheidsbevordering van bepaalde sleutelfiguren in de omgeving van jongeren effectief is.

Hebben de studentenbegeleiders van de UA een dergelijke opleiding gekregen?

Boeykens Niet specifiek van het Centrum ter Preventie van Zelfmoord, maar alle studentenbegeleiders aan de Universiteit Antwerpen hebben een opleiding psychotherapie achter de rug, of zijn die nog aan het voltooien, en daarin komt de problematiek van zelfdoding sowieso uitvoerig aan bod. Er zijn ook een aantal die een bijkomende opleiding over zelfmoordpreventie hebben gevolgd. Bovendien bestaat er in Antwerpen zoiets als Psynet: een samenwerkingsverband tussen hogescholen en de universiteit rond de geestelijke gezondheid van studenten. Binnen Psynet is er gespecialiseerde vorming en begeleiding van alle studentenbegeleiders binnen dat netwerk en daarin komt zelfmoordpreventie uiteraard ook aan bod.

Het echoot in het bijna lege lokaal als Hulstaert, een tikje weemoedig, begint te vertellen over zijn seminarietijd. Hij werkte er vier jaar en krijgt binnenkort een nieuwe functie bij het Faculteitssecretariaat Letteren en Wijsbegeerte. Wat zal hij het meest missen, boeken of studenten? “Beide, ik lees graag en vond het leuk studenten wegwijs te maken in een wetenschappelijke bibliotheek. Voor hen was het seminarie – meer nog dan een bib – een onofficiële ombudsdienst waar ze opmerkingen over lessen kwijt konden of een professor aanspraken; die zaten hier vaak in hun “salon” te keuvelen. Ik merk nu dat profs deze holle ruimte mijden. Aan dit lokaal kleeft immers een verhaal dat je niet meteen kan wissen en dat soms nostalgie losweekt.”

Kroniek van een aangekondigde dood

Dat verhaal was er één van verhuizen en verruimen, zo blijkt als we polsen naar het ’nostalgiegehalte’ van professor Vanneste uit de faculteit Letteren en Wijsbegeerte. “Bij de oprichting van UFSIA in ’65 bevonden de seminaries zich allemaal in de D-blok, toen nog een prefab van een tweetal verdiepingen. Enkele jaren later verhuisden bepaalde opleidingen, en daarmee ook torens boeken, naar het nieuwe R-gebouw dat over ruimere seminaries beschikte. Zo lagen de vakspecifieke boeken voortaan binnen handbereik van onze bureaus en leslokalen.” De luxe werd echter overschat: “Al gauw bleek dat de seminaries te klein waren en dat zo’n open systeem, waar iedereen vrij ontleent en er dus begeleiding en controle nodig is, om veel personeel vraagt. De investering in een voltijds personeelslid strookte niet langer met de optimalisatie en besparingsplannen van de universitaire bibliotheek; het verdwijnen van de seminaries lag dan ook voor de hand."

Campus Drie Eiken ontsnapte evenmin aan de ontruimingsgolf. De uitbreiding van de centrale bib ging ook daar gepaard met een grote herstructurering: de collectie Germaanse werd deze zomer al overgebracht naar de Stadscampus, evenals die van Rechten, PSW en Bibliotheekwetenschappen. "De lege leeszaal R – die deze verhuis in Wilrijk achterliet – wordt binnenkort gerenoveerd om de collectie Farmacie, Geneeskunde en Biochemie te herbergen", meldt campusverantwoordelijke Anke Jacobs. De boeken van de Exacte Wetenschappen verhuizen dan weer naar Campus Groenenborger. Na deze operatie omvat de UA-collectie drie clusters, met de Humane en Sociale Wetenschappen in de Stadscampus, de Biomedische Wetenschappen in Wilrijk en het merendeel van de Exacte Wetenschappen in Groenenborger.

Niet leuk maar wel logisch

Deze veranderingen zijn aanzienlijk en niet altijd even mals. Vooral het verlies van de seminaries in de Stadscampus doet uiteenlopende reacties opwellen. “Dit verdwijnen is spijtig maar ik heb begrip voor de zoektocht naar een nieuwe, efficiëntere werkruimte,” stelt professor Vanneste. Het elektronisch beheer van de collectie, het beveiligingssysteem en de lange openingsuren van de bibliotheek betekenen inderdaad een verbetering tegenover de vroegere seminaries.

Geen gebrek aan comfort dus, maar kan de centrale bib ook de sociale rol van de seminaries overnemen? Deze waren immers een kruispunt voor studenten en professoren; een draaischijf waar je papers binnenbracht en examens kwam afleggen; een cocon waar studenten samenwerkten. Met het gereduceerd aantal lesuren en de heterogene groepen die het Bachelor- en Mastersysteem met zich meebrengt, is zo’n verbroederingsplek zeker aangewezen om de individualisering af te remmen. “De seminaries zijn in de vernieuwde bib enigszins gereconstrueerd maar dat belet niet dat een vertrouwd biotoop wegvalt. De boeken zijn nu opgeborgen in laden, waardoor je niet langer weetgierig kan flaneren langs de rekken maar doelgericht moet zoeken. Bovendien zijn de groepslokalen in de leeszaal beperkt”, meent Hulstaert. ”Maar,” merkt professor Vanneste dan weer op, “de Agora ontpopt zich misschien nog meer tot een vervangende ontmoetingsplaats.”

De seminarieruimtes doen inmiddels dienst als secretariaat of leslokaal. Met de vele combinaties en humane afstudeerrichtingen komen nieuwe lokalen maar al te goed van pas. Die rationele verantwoording van het gebeuren toomt de nostalgie toch niet helemaal in. Wanneer we een laatste blik werpen op het seminarie Romaanse, staart Frederik Hulstaert naar het verhuisklare bureau, zijn favoriete plek: “Hier zat ik graag, omringd door grote ramen, onder een dikke boom en dichtbij een historische kerk. Zo’n mooi uitzicht, dat hebben weinig mensen.” Het uitzicht blijft, maar de R-blok wordt een werkgebouw. En niets meer dan dat.

Met medewerking van Kim Overlaet